Pse PD e konsideron antikushtetues ligjin për vetingun? – Exit shpjegon

Pse PD e konsideron antikushtetues ligjin për vetingun? – Exit shpjegon "Scales of Justice" statue representing the Roman goddess of justice personifying moral force. (Photo via wikimedia commons)

Partia Demokratike ankimoi sot në Gjykatën Kushtetuese ligjin “Për rivlerësimin kalimtar të gjyqtarëve dhe prokurorëve”, njohur ndryshe si ligji i vetingut.

Ligji është një nga shtatë ligjit që plotësojnë paketën e reformës në drejtësi të filluar me ndryshimet kushtetuese të korrikut 2016. Ligj u miratua nga Kuvendi në muajin gusht vetëm me votat e shumicës, ndërsa opozita braktisi votimin.

PD pretendon se ligji i miratuar bie ndesh me Kushtetutën sepse lejon ndërhyrjen e institucioneve në varësi të qeverisë në procesin e rivlerësimit të gjyqtarëve e prokurorëve, ndërkohë që përcaktimet kushtetuese kërkojnë që procesi i vlerësimit te kryhet nga institucionet e pavarura të krijuara për këtë qëllim.

Një nga institucionet, rolin e të cilit PD kundërshton është Drejtoria e Sigurisë së Informacionit të Klualifikuar (DSIK).

Më poshtë paraqiten shkurtimisht roli që kjo drejtori do të luajë në vlerësimin e figurës së gjyqtarëve dhe arsyet pse PD e kundërshton këtë rol.

Roli i DSIK

Kontrolli i figurës është njëri prej tre aspekteve të rivlerësimit që parashikon reforma; vlerësimi i pasurisë dhe vlerësimi i aftësive profesionale janë dy aspektet e tjera.

Procesin e kontrolli të figurës e kemi shpjeguar në detaje këtu.

Ligji i vetingut përcakton se “Drejtoria e Sigurisë së Informacionit të Klasifikuar, në bashkëpunim me Komisionin e Pavarur të Kualifikimit (KPK) dhe Kolegjin e Apelimit (KA), do të bëjë kontrollin e figurës së anëtarëve të Gjykatës së Lartë, Gjykatës kushtetuese dhe Prokurorin e Përgjithshëm”.

Për këtë qëllim, DSIK do të ngrejë një grup pune me përfaqësues të Drejtorisë së Sigurisë së Informacionit të Klasifikuar, Shërbimit Informativ Shtetëror ( SHISH) dhe Shërbimit të Kontrollit të Çështjeve të Brendshme dhe Ankesave (SHÇBA) pranë Ministrisë së Punëve të Brendshme.

Grupi i punës drejtuar nga DSIK do të bëjë:

  • Verifikimin e saktë të identitetit, gjeneraliteteve dhe statusit të shtetësisë, në të shkuarën dhe të tashmen, për çdo anëtar të të Gjykatës së Lartë, Gjykatës kushtetuese dhe për Prokurorin e Përgjithshëm;
  • Kontrollin e rekordeve në nivel lokal e kombëtar, në funksion të aktivitetit dhe tendencave kriminale;
  • Vlerësimin e përgjithshëm nëse individi mund të vihet nën presion nga struktura kriminale;
  • Kontrollin nëse ka qenë, është ose tenton të angazhohet fshehurazi, vetëm, në bashkëpunim, ose në përbërje të një organizate kriminale;
  • Verifikimi nëse rezulton i dënuar për një ose më shumë vepra penale, ka sjellje të keqe, tendenca kriminale e përfshirje në krimin e organizuar;

Pas procesit të verifikimit dhe kontrollit, DSIK duhet t’i paraqesë Komisionit të Pavarur të Kualifikimit (KPK) një raport mbi kontrollin e secilit individ. DSIK ka të drejtë të mos e bëjë publik informacionin nëse e shikon të arsyeshme se publikimi i tij rrezikon burimin e informacionit.

Përveç raportit, DSIK i paraqet KPK-së  dhe një konstatim në lidhje me përshtatshmërinë e tij për vazhdimin e detyrës.

Kundërshtimet e PD-së

Partia Demokratike kërkon që procesi i rivlerësimit të gjyqtarëve e prokurorëve të kryehet vetëm nga KPK dhe Kolegji i Apelimit, siç parashikohet në nenin 179/b, pika 5,  të Kushtetutës.

Ky nen parashikon se :”rivlerësimi kryhet nga Komisioni i Pavarur i Kualifikimit, ndërsa ankimet e subjekteve të rivlerësimit ose të Komisionerit Publik shqyrtohen nga Kolegji i Apelimit pranë Gjykatës Kushtetuese.”

PD kundërshton rolin e DSIK në këtë proces duke qenë se ajo është nën varësinë Kryeministrit – Drejtori i DSIK emërohet direkt nga Kryeministri.

Të njëjtën ankesë, PD ka dhe për rolin në këtë proces të Shërbimit të Kontrollit të Çështjeve të Brendshme dhe Ankesave, institucion nën varësinë e Ministrit së Punëve të Brendshme.

Përfshirja në procesin e vetingut të institucionet shtetërore nën varësin e qeverisë rrezikon paanshmërinë e procesit.

Artikuj të lidhur:

Të gjitha institucionet e sistemit të drejtësisë, shpjeguar — Exit Shpjegon

Verifikimi (vetingu) i gjykatësve dhe prokurorëve: varianti përfundimtar — Exit shpjegon

 

Lajme te ngjashme